Tay chân miệng ở trẻ rất thường gặp, nhất là lứa tuổi mầm non. Ban đầu, bé có thể chỉ sốt nhẹ, mệt mỏi hoặc biếng ăn nên ba mẹ dễ nhầm với cảm cúm. Vậy làm sao nhận biết bệnh sớm? Cùng tìm hiểu ba mẹ nhé!
Vì sao ba mẹ cần nhận biết sớm dấu hiệu tay chân miệng ở trẻ?
Tay chân miệng ở trẻ là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi-rút đường ruột gây ra, thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi. Bệnh lây qua đường tiêu hóa, dịch tiết hô hấp, dịch mụn nước và đồ vật nhiễm vi-rút.
Đa số trẻ có triệu chứng nhẹ, nhưng một số trường hợp có thể gặp biến chứng thần kinh, tim mạch hoặc hô hấp. Nhầm bệnh với sốt phát ban hay thủy đậu có thể khiến ba mẹ bỏ qua dấu hiệu cảnh báo. Vì vậy nhận biết sớm giúp ba mẹ đưa con đi khám đúng lúc, có hướng chăm sóc phù hợp và hạn chế lây nhiễm.
Dấu hiệu nhận biết từng giai đoạn mắc tay chân miệng ở trẻ
Giai đoạn khởi phát (1–2 ngày đầu): Bé sốt, mệt mỏi và biếng ăn
Ban đầu, bé có thể sốt, đau họng, mệt mỏi, quấy khóc và ăn uống kém. Trẻ cũng có thể ít vui chơi hơn và ngủ không ngon giấc. Những biểu hiện này thường dễ bị nhầm với cảm lạnh.
Dùng nhiệt kế cho bé để kiểm tra thân nhiệt. Nếu con chảy dãi, nuốt khó, từ chối thức ăn hoặc bỏ bú, ba mẹ hãy kiểm tra khoang miệng.
Giai đoạn toàn phát (3–10 ngày): Xuất hiện nốt phỏng nước đặc trưng
Trong miệng có thể xuất hiện nốt đỏ, mụn nước nhỏ ở lưỡi, lợi và niêm mạc má. Khi vỡ, chúng tạo vết loét đau rát, khiến bé khó nuốt và ngại ăn.
Ban thường tập trung ở lòng bàn tay, bàn chân, đầu gối, mông hoặc quanh hậu môn; có thể là dát đỏ, sẩn hoặc mụn nước. Ba mẹ hãy quan sát cả vùng da được quần áo che phủ.
Dấu hiệu cảnh báo bệnh chuyển nặng: Cần đưa trẻ đi viện ngay
Ba mẹ nên chú ý khi trẻ giật mình bất thường lúc bắt đầu ngủ, run tay chân, đi loạng choạng hoặc yếu chi bởi đây có thể là dấu hiệu của biến chứng thần kinh.
Nếu trẻ sốt trên 39°C kéo dài, nôn nhiều, lừ đừ, khó đánh thức, thở nhanh hoặc vã mồ hôi lạnh, hãy đưa con đi viện ngay.
Ba mẹ cũng nên nhớ rằng biểu hiện ngoài da không phải lúc nào cũng xuất hiện cùng lúc với sốt. Có trẻ chỉ có vài nốt nhỏ, nằm rải rác hoặc khó quan sát ở vùng mông và đầu gối. Vì vậy, đừng tự kết luận bé không mắc bệnh chỉ vì chưa thấy ban ở lòng bàn tay, bàn chân.
Nếu con có tiếp xúc gần với người bệnh hoặc xuất hiện triệu chứng đáng ngờ, hãy hỏi ý kiến nhân viên y tế. Trong thời gian chăm sóc, ghi lại thời điểm sốt, lượng nước bé uống và số lần đi tiểu sẽ giúp ba mẹ cung cấp thông tin khi đưa con đi khám. Sự bình tĩnh và quan sát đều đặn rất hữu ích hơn việc tự chẩn đoán tại nhà.
Cách chăm sóc và xử trí bệnh tay chân miệng ở trẻ
Ba mẹ nên đưa bé đi khám và làm theo hướng dẫn của bác sĩ. Chăm sóc tại nhà tập trung giảm triệu chứng, bổ sung nước và theo dõi:
- Theo dõi và hạ sốt: Mẹ dùng thuốc đúng liều theo hướng dẫn bác sĩ; kiểm tra thân nhiệt bằng nhiệt kế cho bé.
- Vệ sinh cơ thể: Tắm cho bé bằng nước sạch, dùng sữa tắm dịu nhẹ và khăn xô mềm để thấm khô người bé . Mẹ chú ý không làm vỡ mụn nước vì sẽ tăng khả năng lây lan và tăng nguy cơ nhiễm trùng da.
- Bổ sung dinh dưỡng: Cho bé ăn cháo, súp mềm, nguội; chia nhỏ lượng nước và dùng bình uống nước cho bé. Nếu trẻ uống kém, ba mẹ hãy liên hệ bác sĩ trong thời gian ngắn nhất.
- Hạn chế lây nhiễm: Gia đình nên cho trẻ nghỉ học, vệ sinh đồ chơi và bề mặt tiếp xúc; thường xuyên rửa tay bằng xà phòng.
Trong những ngày bé không khỏe, vật dụng phù hợp giúp ba mẹ chăm sóc thuận tiện hơn. Nhiệt kế, khăn mềm, sản phẩm vệ sinh dịu nhẹ và bình uống nước riêng đều hữu ích. Ba mẹ có thể tham khảo thiết bị theo dõi sức khỏe và đồ dùng vệ sinh tại KidsPlaza, nhưng nên lưu ý rằng sản phẩm chỉ hỗ trợ chăm sóc, không thay thế thăm khám y tế.
Lưu ý: Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho chẩn đoán hoặc tư vấn y tế. Khi trẻ có dấu hiệu bất thường, ba mẹ nên đưa bé đến cơ sở y tế để được thăm khám và hướng dẫn chăm sóc phù hợp.
Ba mẹ đừng chủ quan trước dấu hiệu tay chân miệng ở trẻ nhé!
Chủ động nhận biết sớm các dấu hiệu đặc trưng của tay chân miệng ở trẻ là chìa khóa vàng giúp ba mẹ xử lý kịp thời và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm cho con. Ba mẹ hãy luôn theo dõi sức khỏe của con để chủ động bảo vệ bé trong từng giai đoạn phát triển nhé!
